KROONSLOT

KROONSLOT (op oude kaarten Croonslot) – boerderij, koetshuis en diverse andere opstallen aan de Brink/hoek Eikenlaan. Het oorspronkelijke gebouw dateert uit de 17de eeuw. De buitenplaats beschikte over veel grond; de boekweitvelden liepen tot aan de Zuiderzee. Ook de huidige De Negen Morgen behoorde tot het gebied, evenals grond langs de Eikenlaan tot aan het voormalige Ambonezenkamp. Daarmee was het de grootste boerderij van Muiderberg.

Het pand heeft diverse eigenaren gekend. De meest indrukwekkende naam is ongetwijfeld Osip Solovyëv (spreek uit Solovyov), een diplomaat die rond 1690 als gezant van Tsaar Peter de Grote naar Amsterdam was gekomen. Hij woonde hier in een grachtenpand en wilde daarnaast ook over een buitenplaats beschikken. Hij vond wat hij zocht in Muiderberg op de Brink, kocht het pand in 1720 en gaf het de naam Kroonslot. Waarschijnlijk wilde hij herinnerd worden aan het kasteel Crohn Schlot, dat nabij St. Petersburg lag, de stad plaats waar Solovyëv vandaan kwam. *)

Kroonslot vóór de brand, hier gezien vanaf de Eikenlaan

De buitenplaats/boerderij Kroonslot kwam rond 1800 in het bezit van de familie Post. De vrouw van Hendrik Post (1818-1881) baarde zestien kinderen, waarvan er drie op jonge leeftijd overleden **). Voor andere kinderen bouwde hij diverse huizen aan de Eikenlaan (vanaf nr. 6) en een dubbelhuis op de Brink nummers 11 en 12 (‘De Linde’).

In 1917 werd Kroonslot door brand getroffen. Een krantenbericht uit die tijd vermeldt, dat al het vee kon worden gered, maar dat ruim 150 kazen verloren gingen (Kroonslot bevatte een kaasmakerij). Op het moment van de brand woonden hier Arie Post – de zoon van Hendrik – met zijn vrouw Stijntje. In 1921 bouwden zij op dezelfde plek een villa, het huidige pand op Brink nummer 9. In de tussenliggende periode woonde het echtpaar in het huis Coehoorn (Eikenlaan 48) en bij familie op Sonnevanck (Eikenlaan 6). Kroonslot is ongeveer 200 jaar in het bezit van de familie Post geweest. De laatste bewoonster uit dit geslacht was Ariënne Cohen – Brandwijk Nodelijk, een kleindochter van Arie en Stijntje Post – Bakker en een dochter van Trijntje Hendrika Post. Ariënne woonde van 1948 tot 1996 op Kroonslot (deze naam is trouwens al lang geleden van de gevel verdwenen).

Kroonslot vóór de brand in 1917 aan de Eikenlaan, hoek Brink (toen Heerenweg). Deze impressietekening is gemaakt door P. de Raadt.

Op het terrein van de familie Post was ooit de N.V. Pluimvee Krachtvoederfabriek ‘Kroonslot’ van Arie Post gevestigd. De vennootschap ging in de jaren 1931/1932 failliet, o.a. als gevolg van malversaties door de aangestelde directeur.

Brinkzijde: links het afgebrande bijgebouw van Kroonslot. Rechts een deel van de later afgebroken schuur.
Op de plek van de in 1960 afgebroken schuur kwam de bungalow die op Brink 10 staat.

Tijdens de oorlog werden Arie Post en zijn vrouw door de Ortskommandant voor een bijna onmogelijke keus gesteld. Ze konden kiezen hun huis op de Brink te verlaten of beneden een deel aan de man af te staan en er zelf te blijven wonen. Arie en Stijntje besloten te blijven, omdat ze het verlies van hun huis al eens hadden meegemaakt. Bijzonder is nog, dat zij op een gegeven moment met gevaar voor eigen leven een bevriend joods echtpaar in huis verborgen hielden. De onderduikers overleefden de oorlog.

De in 1921 na de brand gebouwde villa Brink 9. Links met balkonhek; rechts zonder het hek (verwijderd omdat het door ouderdom niet meer te vertrouwen was).

Op de Meent (de huidige Brink) stond vóór Kroonslot lange tijd een pomp. In de volksmond heette deze ‘de pomp van Kroonslot’. Volgens Kl. Sierksma werd deze in 1816 door de gemeente overgenomen van een particulier. Niet zeker is of dit dezelfde pomp is, die een tijdlang bij de kruising Dorpsstraat-Badlaan-Populierenlaan-Graaf Florislaan heeft gestaan en daarna is verplaatst naar de Algemene Begraafplaats.

——————-

*) Een leuk weetje: deze zelfde Osip kocht in 1716 namens de Tsaar het schilderij David’s Farewell to Jonathan van Rembrandt uit 1642 voor de lieve som van 80 gulden. Dit kunstwerk bevindt zich tegenwoordig in de Hermitage in St. Petersburg.

**) Details hierover zijn te lezen in de familiekroniek ‘Het Boschhuis’, geschreven door Pauline Broekema (Uitgeverij De Arbeiderspers). Op de cover van het boek staat een portret van Joke ter Beek (toen ca. 10 jaar), de moeder van de schrijfster. Pauline is een verre nazaat van Hendrik Post. Hetzelfde geldt voor Jan Post, de oprichter van manege Any Dale.

« Terug naar Lexicon A-Z